Monday, November 28, 2016

တာလီဘန္ေခါင္းေဆာင္မ်ား ပါကစၥတန္မွ ေနရပ္အာဖဂန္သို႔ ျပန္လည္ေျပာင္းေရႊ႕ခဲ့ၾကဖြယ္ရွိ

အာဖဂန္နစၥတန္တြင္ ယခုႏွစ္အတြင္း ဆင္ႏႊဲခဲ့သည့္စစ္ပြဲမ်ား၌ ေအာင္ပြဲမ်ား ရရွိခဲ့ျခင္းအေပၚ အမွီျပဳၿပီး အာဖဂန္တာလီဘန္ ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ဆယ္စုႏွစ္တစ္ခုေက်ာ္ၾကာ ၎တို႔က်င္လည္က်က္စားခဲ့သည့္ ပါကစၥတန္မွ အမိေျမအာဖဂန္ထဲသို႔ အျမဲတမ္းအေျခခ်ေရးအတြက္ ျပန္လည္ေရႊ႕ေျပာင္းခဲ့ၾကဖြယ္ရွိသည္။ ထိုျဖစ္စဥ္ကို အတည္ျပဳႏိုင္ပါက တာလီဘန္တို႔သည္ အေမရိကန္က ေထာက္ပံ့ေပးထားသည့္ အာဖဂန္အစိုးရကို ၎တို႔၏ ပုန္ကန္တိုက္ခိုက္ေနမႈမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ ယံုၾကည္မႈျပန္ရသြားသည့္ အခ်က္ျပမႈ ျဖစ္ႏိုင္သည္။ သို႔ေသာ္ တာလီဘန္တို႔သည္ ၎တို႔၏လႈပ္ရွားမႈကို ေထာက္ပံ့ေပးေနသည္ဟု စြပ္စြဲခံေနရေသာ ပါကစၥတန္ အစိုးရႏွင့္ ခပ္ေ၀းေ၀းေနရန္ ႀကိဳးပမ္းမႈလည္း ျဖစ္ႏိုင္ျပန္သည္။




၉/၁၁ တိုက္ခိုက္မႈျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီး ၂၀၀၁ ခုႏွစ္တြင္ အေမရိကန္က အာဖဂန္ကို က်ဴးေက်ာ္ကာ တာလီဘန္အစိုးရအား ျဖဳတ္ခ်ခဲ့ၿပီးေနာက္  တာလီဘန္ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ေကြအက္တာ၊ ကရာခ်ိ၊ ပက္ရွ္၀ါ အစရွိသည့္ ပါကစၥတန္ၿမိဳ႕မ်ား၌ အေျခခ်ေနထိုင္ခဲ့ၾကသည္။

တာလီဘန္ ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ ဇာဘီဟူလာမူဂ်ာဟစ္က ႐ွဴရာေခၚ ဦးစီးေကာင္စီသည္ လြန္ခဲ့သည့္လအနည္းငယ္ကတည္းက အာဖဂန္သို႔ ျပန္လည္အေျခခ်ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္ဟုဆိုသည္။ သို႔ေသာ္လည္း မည္သည့္ေနရာ၌ရွိေၾကာင္းကို မေျပာၾကားခဲ့ေပ။ တာလီဘန္ အရာရွိတစ္ဦးကမူ ႐ွဴရာသည္ အာဖဂန္ေတာင္ပိုင္းရွိ ဟယ္မန္ျပည္နယ္သို႔ ေရႊ႕ေျပာင္းသြားျခင္းျဖစ္သည္ဟု ေျပာၾကားခဲ့သည္။

တာလီဘန္၏ ေခါင္းေဆာင္ပိုင္းတြင္ ေရြးခ်ယ္ခံထားရေသာ ကိုယ္စားလွယ္ ၁၆ ဦး ပါ၀င္ၿပီး ၎တို႔က အာဖဂန္နစၥတန္တစ္၀န္းရွိ လုပ္ငန္းမ်ားကို ႀကီးၾကပ္ကြပ္ကဲေနသည္။

ဟယ္မန္ျပည္နယ္သည္ တာလီဘန္စစ္ဆင္ေရး၏ ရန္ပံုေငြအတြက္ ဘိန္းအမ်ားဆံုး စိုက္ပ်ဳိးသည့္ေဒသျဖစ္သလို တာလီဘန္တို႔၏ ဗဟိုခ်က္တစ္စိတ္တစ္ပိုင္းလည္း ျဖစ္သည္။ အျခားေသာ တာလီဘန္ သတင္းရင္းျမစ္မ်ားက တရားေရး၊ လူသစ္စုေဆာင္းေရး၊ ဘာသာေရး ေကာင္စီမ်ားပါ အာဖဂန္ေတာင္ပိုင္းသို႔ ေရႊ႕ေျပာင္းလာၾကၿပီဟု ေျပာၾကားခဲ့သည္။ သုိ႔ေသာ္လည္း ယင္းေျပာၾကားခ်က္မ်ားကို အမွီအခိုကင္းကင္းျဖင့္ အတည္ျပဳရန္ မျဖစ္ႏိုင္ေပ။                              

အာဖဂန္သမၼတ အရွရစ္ဂါနီ၏႐ံုးကလည္း တာလီဘန္တို႔ ျပန္လည္ေရႊ႕ေျပာင္းလာမႈႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး အတည္ျပဳမႈမရွိဟု ဆိုခဲ့သည္။

“တာလီဘန္ေတြဟာ သူတို႔ရဲ႕႐ွဴရာကို အာဖဂန္ဘက္ကို ျပန္ေရႊ႕လိုက္ၿပီဆိုတဲ့သတင္းကို ဘယ္ေထာက္လွမ္းေရးကမွ အတည္မျပဳထားပါဘူး။ ကြၽန္ေတာ္တို႔အေနနဲ႔ကေတာ့ တာလီဘန္ေတြဟာ အာဖဂန္အျပင္ဘက္က လံုျခံဳတဲ့ေနရာေတြမွာပဲ ဆက္လႈပ္ရွားေနၾကဆဲလို႔ ယံုၾကည္ေနတုန္းပါပဲ” ဟု ဂါနီ၏ ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ ဟာရြန္ခ်ာခန္ဆူရီက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

တာလီဘန္တို႔သည္ မၾကာေသးမီက တိုက္ပြဲမ်ား၌ ၎တို႔ရရွိခဲ့သည့္ ေအာင္ပြဲမ်ားသည္ စစ္ပြဲအဆံုးသတ္ရန္ အာဖဂန္အစိုးရႏွင့္ ေဆြးေႏြးရာတြင္ ၎တို႔အတြက္ ပိုမိုခိုင္မာသည့္ အေနအထားကို ဖန္တီးေပးႏိုင္လိမ့္မည္ဟု ယံုၾကည္ေနၾကသည္။

အာဖဂန္အစိုးရႏွင့္ တာလီဘန္တို႔ၾကားမွ ေဆြးေႏြးမႈမ်ားသည္ ယခုႏွစ္အေစာပိုင္းက ပ်က္ျပားသြားခဲ့ၿပီးေနာက္ တိုက္ပြဲမ်ား ျပန္စေနၾကျခင္းျဖစ္သည္။

၂၀၁၄ ခုႏွစ္တြင္ ႏုိင္ငံတကာတပ္ဖြဲ႕မ်ားက အာဖဂန္တြင္ လုပ္ငန္းမ်ားခ်ဳံ႕ခဲ့ၾကၿပီးေနာက္ တာလီဘန္တို႔သည္ အာဖဂန္တစ္၀န္းတြင္ အေျခခ်မႈမ်ား ျဖန္႔က်က္ခဲ့သည္။

အာဖဂန္နစၥတန္တြင္ တာလီဘန္တို႔ အျမဲတမ္းျပန္လည္အေျခခ်ႏိုင္ျခင္းက အာဖဂန္အစိုးရသည္ ၎တို႔ကိုဖယ္ရွား၍ မျဖစ္ႏိုင္ေတာ့ေလာက္ေအာင္ နယ္ေျမအမ်ားအျပားကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ေနၿပီဆိုသည့္ အေၾကာင္းကို တာလီဘန္ေနာက္လိုက္မ်ား၊ ယံုၾကည္သူမ်ား၊ တိုက္ခိုက္ေရးသမားမ်ားကို အသိေပးသကဲ့သို႔ ျဖစ္ေနလိမ့္မည္ဟု ဥေရာပသမဂၢ၏ အာဖဂန္ဆိုင္ရာ သံအမတ္ႀကီး ဖရန္႔မိုက္ကယ္မယ္ဘင္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

အတည္ျပဳရန္ ခက္ခဲေသာ္လည္း တာလီဘန္တို႔သည္ ေျခကုပ္မ်ားရရွိလာေနေၾကာင္း အေမရိကန္စစ္ဘက္က ၀န္ခံထားသည္။

ယခုႏွစ္တြင္ အာဖဂန္လံုျခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားသည္ ၂၀၀၁ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္း အႀကီးမားဆံုးေသာဆံုး႐ႈံးမႈမ်ားႏွင့္ ရင္ဆိုင္ခဲ့ရဖြယ္ရွိၿပီး ယခုအခ်ိန္အထိ ေသဆံုးသူ ၅၀၀၀ ေက်ာ္မည္ဟု အာဖဂန္စစ္ဘက္က ခန္႔မွန္းထားသည္။

ဂါနီသည္ တာလီဘန္တို႔ကို ေထာက္ပံ့မႈျဖတ္ေတာက္ရန္ ပါကစၥတန္ႏွင့္ ေစ့စပ္ညိႇႏႈိင္းမႈမ်ားသည္ မေအာင္ျမင္ခဲ့ဘဲ တစ္ႏွစ္ၾကာသံတမန္စစ္ထိုးၿပီးေနာက္ ဂါနီသည္ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ေႏွာင္းပိုင္းတြင္ ပါကစၥတန္ႏွင့္ ဆက္ဆံေရးကို ျဖတ္ေတာက္ခဲ့သည္။ ထိုေနာက္ပိုင္းမွစၿပီး ဂါနီက ပါကစၥတန္သည္ တာလီဘန္တို႔ကို ၾကားခံအျဖစ္အသံုးျပဳ၍ အာဖဂန္နစၥတန္ကို စစ္ပြဲဆင္ႏႊဲေနေၾကာင္း ေျပာင္ေျပာင္တင္းတင္း စြပ္စြဲခဲ့သည္။

ၾသဇာႀကီးေသာ ေထာက္လွမ္းေရးေအဂ်င္စီ ISI သည္ တာလီဘန္တို႔ကို ေထာက္ပံ့ေနသည္ဆိုေသာ စြပ္စြဲခ်က္မ်ားအား ပါကစၥတန္အာဏာပိုင္မ်ားက ျငင္းဆိုထားသည္။

အာဖဂန္နစၥတန္တြင္ အဓိကဦးစီးမ်ား ေကာင္စီမ်ားအေျခစိုက္မႈႏွင့္အတူ ပါကစၥတန္အစိုးရကို အေမရိကန္က ဖိအားေပးေနေသာေၾကာင့္ အခ်ိန္ၾကာလာသည္ႏွင့္အမွ် ပါကစၥတန္၏ အခန္းက႑ကို ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္ဖြယ္ရွိသည္။
Writer:
Ref:AFP

No comments:

Post a Comment