Monday, November 28, 2016

ဂ်ပန္ကို ေႏွာင့္ယွက္က်ီစယ္လာျပန္သည့္ အတိတ္ေဟာင္းက ဆူနာမီ

ဖူကူရွီးမားနဲ႔ မီယာဂ်ီေဒသေတြမွာ အဂၤါေန႔ကလႈပ္ခတ္သြားတဲ့ ျပင္းအား ၇ ဒသမ ၄ အဆင့္ရွိတဲ့ေျမငလ်င္ဟာ ၂၀၁၁ခုႏွစ္က ဖူကူရွီးမားမွာ အႀကီးအက်ယ္လႈပ္ခတ္သြားခဲ့တဲ့ ငလ်င္ႀကီးရဲ႕ေနာက္ဆက္တြဲ ငလ်င္တစ္ခုျဖစ္တယ္လို႔ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံမွ ကၽြမ္းက်င္သူပညာရွင္ေတြက မွတ္ခ်က္ခ်ခဲ့ၾကပါတယ္။ ျပင္းအား ၉ ဒသမ ၀ အဆင့္နဲ႔ လႈပ္ခတ္သြားခဲ့တဲ့ ဒီငလ်င္ဟာ လူေပါင္း ၁၈၀၀၀ ေက်ာ္ရဲ႕အသက္ေတြကို ႏုတ္ယူသြားခဲ့တာပါ။ လူေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာ အိုးအိမ္ေပ်ာက္ကြယ္ခဲ့ရၿပီး ေျမေအာက္ ငလ်င္ဒဏ္ေၾကာင့္ ေပၚေပါက္လာတဲ့ ဆူနာမီေရလႈိင္းႀကီးေၾကာင့္ ဖူကူရွီးမားႏ်ဴကလီးယား ဓာတ္အားေပးစက္႐ုံ ေပါက္ကြဲပ်က္စီးခဲ့ရပါတယ္။ ျပန္ရွာ မေတြ႕ေတာ့တဲ့ လူအေရအတြက္ ၂၆၀၀ ေက်ာ္ရွိပါတယ္။ တစ္မီတာေက်ာ္တဲ့ ဆူနာမီလႈိင္းလုံးႀကီးေတြရဲ႕ေအာက္မွာ ထိခိုက္ဒဏ္ရာမရွိဘဲ အသက္ရွင္ လြတ္ေျမာက္လာသူအေရအတြက္ဟာ အေတာ္ေလးနည္းပါးခဲ့ပါတယ္။

ေပါက္ကြဲမႈျဖစ္ရပ္က ဂ်ပန္ႏိုင္ငံအတြက္ တစ္သက္မေမ့ႏိုင္တဲ့ ေၾကကြဲဝမ္းနည္းဖြယ္ေန႔ရက္ တစ္ခုအျဖစ္ မွတ္တမ္းက်န္ရစ္ခဲ့ၿပီး အဏုျမဴ စြမ္းအင္အသုံးခ်မႈကို ျပန္လည္စဥ္းစားသုံးသပ္ ဖို႔ ႏိုင္ငံတကာကဖိအားေပးလာတဲ့ ႏ်ဴကလီးယား အေရးေပၚအေျခအေနတစ္ရပ္ အစပ်ိဳးလာခဲ့ ပါတယ္။ ဒီေတာ့ႏွစ္မ်ားစြာၾကာၿပီးတဲ့ ေနာက္မွာ ေနာက္ဆက္တြဲ ငလ်င္တစ္ခုရဲ႕ သက္ေရာက္မႈကို ခံစားရတာဟာ ျဖစ္႐ိုးျဖစ္စဥ္ အေျခအေနတစ္ခု လား။ ဂ်ပန္မွာ လတ္တေလာေနထိုင္တဲ့ ဝယ္လင္တန္ ဗစ္တိုးရီးယားတကၠသိုလ္က ပထဝီ႐ူပေဗဒပါေမာကၡ မာသာဆာဗာဂီက ငလ်င္ႀကီးတစ္ခုလႈပ္ခတ္သြားတဲ့ ေနရာတစ္ခု တည္းမွာ ေနာက္ထပ္လႈပ္ခတ္လာတဲ့ ေသးငယ္ ေသာ ငလ်င္အားလုံးဟာ ေနာက္ဆက္တြဲ ငလ်င္ ျဖစ္ႏိုင္တယ္လို႔ ဘီဘီစီသို႔ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ငလ်င္အႀကီးအက်ယ္ လႈပ္ခတ္ၿပီး ေနာက္ ႏွစ္မ်ားစြာၾကာသည့္တိုင္ေအာင္ ေနာက္ ဆက္တြဲငလ်င္ေတြ လႈပ္ခတ္တာဟာ မထူးဆန္း တဲ့ အျခင္းအရာတစ္ခုျဖစ္တယ္လို႔ ၎ကဆိုပါ တယ္။
အဂၤါေန႔မွာလႈပ္ခတ္သြားတဲ့ ငလ်င္ဟာဆိုရင္ အေတာ္ေလးႀကီးမားတဲ့ ေနာက္ဆက္တြဲ ငလ်င္ တစ္ခုပါ။ ကမၻာ့အင္အားအျပင္းဆုံး ငလ်င္လႈပ္ခတ္ မႈအျဖစ္ မွတ္တမ္းဝင္ခဲ့တဲ့ ျပင္းအား ၉ ဒသမ ၀ အဆင့္ရွိ ငလ်င္ႀကီးရဲ႕ ေနာက္ဆက္တြဲငလ်င္ အျဖစ္နဲ႔ လိုက္ပါလာတာျဖစ္ၿပီး မူလငလ်င္ ေအာက္ျပင္းအား ၂ ဒသမ ေလာက္သာ ေလ်ာ့ နည္းခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္က ဂ်ပန္ငလ်င္ေၾကာင့္ ေက်ာက္လႊာက်ိဳးျပတ္မႈဟာ တစ္ႀကိမ္က်ိဳးျပတ္ တိုင္းမွာ မီတာ၅၀ေလာက္ကြဲထြက္သြားပါတယ္။ ဒီလိုကြဲထြက္သြားခ်ိန္မွာ ကမၻာ့အေပၚယံအလႊာ အျဖစ္ဖြဲ႕စည္းထားတဲ့ ေက်ာက္ခ်ပ္လႊာ ေအာက္မွာရွိေနတဲ့ ပစိဖိတ္သမုဒၵရာရဲ႕ အေပၚလႊာ ဟာလည္း ေ႐ြ႕လ်ားသြားပါတယ္။ ဒီအခ်ိန္မွာ ပင္လယ္သမုဒၵရာၾကမ္းျပင္ဟာ တခ်ိဳ႕ ေနရာေတြမွာ မီတာ ၃၀ ေလာက္ျမင့္တက္သြားၿပီး ဆူနာမီေရ လႈိင္းေတြကိုျဖစ္ေပၚေစခဲ့ပါေတာ့တယ္။
ဖိအားေတြဟာ ကမၻာ့အေပၚယံလႊာ တစ္ေလၽွာက္လုံးကို တိုးပြားျမင့္တက္လာခဲ့ၿပီး ကုန္းတြင္းငလ်င္တစ္ခုအျဖစ္နဲ႔ အဂၤါေန႔မွာ ထုတ္လႊတ္လိုက္တာျဖစ္တယ္လို႔ တိုက်ိဳတကၠသိုလ္ ပထဝီ႐ူပေဗဒဌာနက တြဲဖက္ေပါေမာကၡ အိန္မင္လင္းက ရွင္းျပခဲ့ပါတယ္။
ငလ်င္ႀကီးလႈပ္ခတ္ခဲ့တာ ငါးႏွစ္ေလာက္ ၾကာျမင့္ခဲ့ၿပီျဖစ္ေသာ္ျငားလည္း အဲဒီေနရာမွာ တစ္ႏွစ္မွာ တစ္ႀကိမ္ေလာက္ေတာ့ ေျမငလ်င္ လႈပ္ခတ္မႈျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ သတၱိႂကြလႈပ္ရွားမႈ အင္အားအလုံအေလာက္ရွိေနႏိုင္ ေသးတယ္လို႔ ဂ်ပန္တိုင္းမ္သတင္းစာထဲမွာ ေရးသားေဖာ္ျပထား ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အဂၤါေန႔မွာ လႈပ္ခတ္သြားတဲ့ ေျမငလ်င္ဟာ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ငလ်င္ႀကီးလႈပ္ခတ္ မႈရဲ႕ ေနာက္ဆက္တြဲငလ်င္ လႈပ္ခတ္မႈျဖစ္ေပၚလာ ႏိုင္ေသးတယ္လို႔ ဂ်ပန္ ေျမငလ်င္တိုင္းတာမႈ အဖြဲ႕က ၂၀၁၂ ဒီဇင္ဘာလအတြင္းမွာ သတိေပး ႏႈိးေဆာ္မႈျပဳလုပ္ၿပီးေနာက္ ပထမဆုံးအႀကိမ္ ဝင္ေရာက္လာတဲ့ ေနာက္ဆက္တြဲ လႈပ္ခတ္မႈျဖစ္ပါ တယ္။
အခ်ိန္ေတြၾကာျမင့္ၿပီးမွ အင္အားျပင္းျပင္း ဝင္ေရာက္လာမႈက အဂၤါေန႔မွာျဖစ္ေပၚခဲ့တဲ့ ငလ်င္ကို ထူးဆန္း သြားေစခဲ့တာ ျဖစ္တယ္လို႔ ပါေမာကၡဆာဗာဂီက ေကာက္ခ်က္ခ်လိုက္ပါတယ္။
ေနာက္ဆက္တြဲငလ်င္လႈပ္ခတ္မႈကို ရင္ဆိုင္ ရတာဟာ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံတစ္ခုတည္းေတာ့ မဟုတ္ခဲ့ ပါဘူး။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ရက္သတၱပတ္ကပဲ နယူးဇီလန္မွာ အင္အားျပင္းငလ်င္တစ္ခု လႈပ္ခတ္သြားခဲ့ပါ တယ္။ ဒီလႈပ္ခတ္မႈဟာ နယူးဇီလန္ရဲ႕ ေထာင္ ေပါင္းမ်ားစြာေသာ ေနာက္ဆက္တြဲ ငလ်င္မ်ားစြာ ထဲကတစ္ခုျဖစ္ၿပီး ငလ်င္ျပင္းအား ၆ ဒသမ အဆင့္ ရွိပါတယ္။ ကယ္လီဖိုးနီးယားျပည္နယ္က နာပါ ေဒသမွာလည္း ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ ဩဂုတ္လအတြင္း က ငလ်င္ အႀကီးအက်ယ္ လႈပ္ခတ္ခဲ့ၿပီးေနာက္ ေနာက္ဆက္တြဲ ငလ်င္လႈပ္ခတ္မႈေပါင္း ၄၆၀၀ မကရွိခဲ့ပါတယ္။
၁၉၀၈ ခုႏွစ္မွာ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ မက္ဆီနာ ေျမငလ်င္ဟာဆိုရင္ ျပင္းအား ၇ ဒသမ ၅ အဆင့္ နဲ႔ အီတလီေတာင္ပိုင္းကို လႈပ္ခတ္သြားခဲ့ၿပီး ၁၃ မီတာအျမင့္ရွိတဲ့ ဆူနာမီလႈိင္းေတြကို ျဖစ္ေပၚေစခဲ့ပါတယ္။ သို႔ေသာ္လည္း ပါေမာကၡ ဆာဗာဂီရဲ႕ ေျပာျပခ်က္အရ ရာစုႏွစ္တစ္ခု ေက်ာ္လြန္သြားခဲ့ၿပီးတာေတာင္မွ မက္ဆီနာ ေဒသဟာ တျခားေသာ ပတ္ပတ္လည္ ေဒသေတြ ထက္ ေျမငလ်င္လႈပ္ခတ္ႏိုင္ဖြယ္ရာ တက္ႂကြလႈပ္ရွားမႈေတြ ပိုၿပီးမ်ားျပား လာခဲ့တယ္လို႔ သိရပါတယ္။
ဖူကူရွီးမားႏ်ဴကလီးယား ဓာတ္အားေပး စက္႐ုံအနီးမွာ အဂၤါေန႔က လႈပ္ခတ္သြားတဲ့ ငလ်င္အေၾကာင္းေျပာလို႔မွ မဆုံးေသးခင္ ေနာက္ထပ္ႏွစ္ရက္အၾကာမွာပဲ အင္အား ၅ ဒသမ ၆အဆင့္ရွိတဲ့ငလ်င္တစ္ခုက ဂ်ပန္အေရွ႕ေျမာက္ ပိုင္းမွာ ထပ္မံလႈပ္ခတ္လာျပန္ပါတယ္။ ၾကာသပေတးေန႔ နံနက္ ၆ နာရီခြဲမွာ တိုက်ိဳ အေရွ႕ေျမာက္ဘက္ ၂၁၀ ကီလိုမီတာအကြာမွာ လႈပ္ခတ္သြားတာျဖစ္ပါတယ္။ ျပင္းထန္တဲ့ ငလ်င္လႈပ္ခတ္မႈေတြဟာ ကမၻာ့အေပၚယံလႊာ ဖြဲ႕စည္းမႈေလးခုရဲ႕ ဆုံခ်က္ေနရာမွာ ထိုင္ထား သလိုျဖစ္ေနတဲ့ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံကို ႏွစ္စဥ္ႏွစ္တိုင္း ဆိုသလို လာေရာက္ ေႏွာင့္ယွက္ က်ီစယ္ေနျခင္းက ဂ်ပန္ျပည္သူ ေတြရင္ဆိုင္ခဲ့ရတဲ့ အတိတ္ေဟာင္းက ဆူနာမီကို ျပန္တူးဆြ လိုက္သလိုပါပဲ။
ကိုးကား- ဘီဘီစီ

No comments:

Post a Comment